Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΑ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΑ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Τρίτη 19 Μαΐου 2015
Σάββατο 18 Απριλίου 2015
Εldorado Gold: «Φοροαποφεύγουμε αλλά… αυτό κάνουν όλοι»!
Εldorado Gold: «Φοροαποφεύγουμε αλλά… αυτό κάνουν
όλοι»!
O κ. Paul
Wright είναι ο CEO, το μεγάλο αφεντικό της Eldorado Gold και μεταξύ των πλέον
ακριβοπληρωμένων CEOs του Καναδά. Οι ετήσιες αποδοχές του $18,7 εκατ. για το
2012 και $7,5 εκατ. για το 2014.
Επειδή όλα τα θέματα στα οποία αναφέρεται ο CEO της Eldorado έχουν αναλυθεί από το «Παρατηρητήριο» και έχουν γίνει σχετικές καταγγελίες στις αρμόδιες αρχές, θα σχολιάσουμε τη συνέντευξη σημείο προς σημείο. Και ξεκινάμε από το τέλος:
1. Πόσα λεφτά ξόδεψε η εταιρεία στην
Ελλάδα;
«H επένδυση για τα περιουσιακά
στοιχεία ήταν περίπου 2,5 δισ. καναδικά δολάρια [1,82 δισ. ευρώ]. Εχουμε ήδη
δαπανήσει περίπου 450 εκατ. δολάρια ΗΠΑ [418 εκατ. ευρώ] για την ανάπτυξή τους
και ο σκοπός μας είναι η επένδυση αυτή να φτάσει το 1 δισ. δολάρια ΗΠΑ [930
εκατ. ευρώ]. Για μια εταιρεία της οποίας η κεφαλαιοποίηση κυμαίνεται στα 5 δισ.
δολάρια ΗΠΑ, είναι φανερό ότι η Χαλκιδική είναι σημαντικό μέρος του πώς
αντιλαμβανόμαστε το μέλλον».
Ο κ. Ράιτ δίνει την εντύπωση ότι
αυτά τα αστρονομικά ποσά έχουν δοθεί στην Ελλάδα αλλά αυτό είναι απολύτως
αναληθές. Βεβαίως, η αναφορά δεν είναι τυχαία: η Eldorado επισείει την
απειλή των αποζημιώσεων που θα ζητήσει από το Ελληνικό Δημόσιο αν σταματήσει η
«επένδυση» και ήδη έχει αρχίσει να ακούγεται το ποσό των 3 δις…
Τα 2,5 δις καναδικά δολάρια για την αγορά των περιουσιακών στοιχείων στη Χαλκιδική πληρώθηκαν με τη μορφή της ανταλλαγής μετοχών στην προηγούμενη ιδιοκτήτρια των Μεταλλείων Κασσάνδρας, την επίσης Καναδική European Goldfields. Το ποσό αυτό αντιπροσωπεύει την υπεραξία που πήραν τα μεταλλεία μετά την Έγκριση Περιβαλλοντικών Όρων τον Ιούλιο του 2011 με τη υπογραφή του Γ. Παπακωνσταντίνου.
Το Ελληνικό Δημόσιο για την «πώληση» των Μεταλλείων Κασσάνδρας εισέπραξε ένα τεράστιο μηδενικό. Ο κ. Δημήτρης Κούτρας, πρόεδρος της ΑΚΤΩΡ και κάτοχος του 99,9% των αρχικών μετοχών της Ελληνικός Χρυσός, αγόρασε τα Μεταλλεία Κασσάνδρας για 11 εκατ. ευρώ που το Δημόσιο ποτέ δεν εισέπραξε, γιατί δόθηκαν για να πληρωθούν τα χρέη της προηγούμενης εταιρείας, TVX Hellas, προς τους απολυμένους εργάτες κλπ. Αμέσως μετά τέθηκε σε εφαρμογή το αφανές Μνημόνιο του 2003 για τη μοιρασιά των μεταλλείων της Χαλκιδικής
και μέσα από διαδοχικές μεταβιβάσεις, η Εuropean Goldfields έγινε κάτοχος
του 95% των μεταλλείων έναντι συνολικού τιμήματος 349 εκατ. Το ποσοστό αυτό,
μετά την περιβαλλοντική αδειοδότηση της “επένδυσης”, αποτιμήθηκε στα 2,5 δις
καναδικά δολάρια.
Mε άλλα λόγια, αν ναυαγήσει τελικά η «επένδυση», ο κ.Ράιτ μπορεί να κλαίει τα χρήματα των μετόχων του, αλλά αυτό δεν αφορά την Ελλάδα!
Όσο για τα 418 εκατ. ευρώ που υποτίθεται ότι έχει δαπανήσει η εταιρεία στην Ελλάδα, το ποσό «φουσκώνει» όσο φαίνεται ότι πλησιάζει το τέλος… Μόλις στις 25 Φεβρουαρίου, ο Διευθύνων Σύμβουλος της Ελληνικός Χρυσός κ. Θεοδωρακόπουλος δήλωνε ότι η Eldorado έχει δαπανήσει 350 εκατ. ευρώ
… Kαι στις 30 Οκτωβρίου 2014, έλεγαν ότι έχουν επενδύσει άνω των 300 εκατ. ευρώ.
Και βέβαια, οι αξιότιμοι διευθύνοντες σύμβουλοι έχουν κάποια πράγματα να εξηγήσουν:
Τα 2,5 δις καναδικά δολάρια για την αγορά των περιουσιακών στοιχείων στη Χαλκιδική πληρώθηκαν με τη μορφή της ανταλλαγής μετοχών στην προηγούμενη ιδιοκτήτρια των Μεταλλείων Κασσάνδρας, την επίσης Καναδική European Goldfields. Το ποσό αυτό αντιπροσωπεύει την υπεραξία που πήραν τα μεταλλεία μετά την Έγκριση Περιβαλλοντικών Όρων τον Ιούλιο του 2011 με τη υπογραφή του Γ. Παπακωνσταντίνου.
Το Ελληνικό Δημόσιο για την «πώληση» των Μεταλλείων Κασσάνδρας εισέπραξε ένα τεράστιο μηδενικό. Ο κ. Δημήτρης Κούτρας, πρόεδρος της ΑΚΤΩΡ και κάτοχος του 99,9% των αρχικών μετοχών της Ελληνικός Χρυσός, αγόρασε τα Μεταλλεία Κασσάνδρας για 11 εκατ. ευρώ που το Δημόσιο ποτέ δεν εισέπραξε, γιατί δόθηκαν για να πληρωθούν τα χρέη της προηγούμενης εταιρείας, TVX Hellas, προς τους απολυμένους εργάτες κλπ. Αμέσως μετά τέθηκε σε εφαρμογή το αφανές Μνημόνιο του 2003 για τη μοιρασιά των μεταλλείων της Χαλκιδικής
Mε άλλα λόγια, αν ναυαγήσει τελικά η «επένδυση», ο κ.Ράιτ μπορεί να κλαίει τα χρήματα των μετόχων του, αλλά αυτό δεν αφορά την Ελλάδα!
Όσο για τα 418 εκατ. ευρώ που υποτίθεται ότι έχει δαπανήσει η εταιρεία στην Ελλάδα, το ποσό «φουσκώνει» όσο φαίνεται ότι πλησιάζει το τέλος… Μόλις στις 25 Φεβρουαρίου, ο Διευθύνων Σύμβουλος της Ελληνικός Χρυσός κ. Θεοδωρακόπουλος δήλωνε ότι η Eldorado έχει δαπανήσει 350 εκατ. ευρώ
Και βέβαια, οι αξιότιμοι διευθύνοντες σύμβουλοι έχουν κάποια πράγματα να εξηγήσουν:
Πώς υποτίθεται ότι ξοδεύτηκαν 300 ή
350 ή 418 εκατ. ευρώ για μία ανακαίνιση εργοστασίου στην Ολυμπιάδα, 2 μύλους
στις Σκουριές, 2 στοές, υλοτομίες και χωματουργικά έργα.
Πού πήγαν τα περίπου 100 εκατ. ευρώ,
καθαρό και άκοπο κέρδος, που αποκόμισε η Ελληνικός Χρυσός από την πώληση του
στοκαρισμένου στην Ολυμπιάδα χρυσοφόρου αρσενοπυρίτη που χαρίστηκε στην
εταιρεία με τη σύμβαση του 2003;
Πού πήγαν τα καθαρά κέρδη που έχει
βγάλει η εταιρεία από τα χρυσοφόρα συμπυκνώματα της Ολυμπιάδας που πουλά από το
τέλος του 2012 μέχρι σήμερα; Δείτε σχετικά: Κερδίζει το Δημόσιο από τον χρυσό της Ολυμπιάδας;
2. Ποιος δεν τηρεί τις υποχρεώσεις
του από τη σύμβαση;«Η επένδυση αυτή στηρίζεται σε μία
σύμβαση με το κράτος, σε μία νομικά δεσμευτική συμφωνία που υποχρεώνει τα
συμβαλλόμενα μέρη να εκπληρώσουν τις υποχρεώσεις τους. Αυτό ισχύει τόσο για
εμάς, όσο και για το ελληνικό Δημόσιο».
Ακριβώς! Και όπως έχουμε επισήμως καταγγείλει, η θυγατρική της Εldorado, Ελληνικός Χρυσός, δεν τηρεί τη βασικότερη υποχρέωση που απορρέει από τη σύμβασή της με το Δημόσιο που είναι η κατασκευή και λειτουργία μεταλλουργίας χρυσού. Η μεταλλουργία είναι ο στόχος της σύμβασης και ο στόχος της «επένδυσης», διότι μόνο από την εγχώρια παραγωγή καθαρών μετάλλων θα έχει ουσιαστικά φορολογικά έσοδα το Ελληνικό Δημόσιο και θα εξυπηρετηθεί το δημόσιο συμφέρον. Όπως αποδεικύεται από δημοσιευμένη έκθεση της ίδιας της εταιρείας, η Ελληνικός Χρυσός δεν είχε ποτέ την πρόθεση να τηρήσει αυτή της την υποχρέωση [6] και εξαπάτησε τις αρχές προκειμένου να λάβει την Έγκριση Περιβαλλοντικών Όρων (ΚΥΑ 201745/2011). Το όχημα της απάτης ήταν μια μεταλλουργική μέθοδος – η περίφημη «ακαριαία τήξη» ή flash smelting – η οποία εγκρίθηκε μεν αλλά δεν έχει καμμία πιθανότητα να εφαρμοστεί διότι είναι ακατάλληλη για τα μεταλλεύματα της Χαλκιδικής που έχουν υψηλή περιεκτικότητα σε αρσενικό και άλλες μεταλλικές ακαθαρσίες (δείτε ενδεικτικά: Tο πρόβλημα του αρσενικού στη μεταλλουργία χαλκού. Η ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣ το «έλυσε» με απάτη
).
Χωρίς μεταλλουργία, η εταιρεία θα συνεχίσει να πουλάει στο εξωτερικό τα πολύτιμα μέταλλα από τα σπλάχνα της Χαλκιδικής με τη μορφή συμπυκνωμάτων, δηλαδή φτηνών πρώτων υλών, χωρίς να αποδίδει φόρους στο Δημόσιο. Και έτσι, ο στόχος της συμβασης δεν υλοποιείται και το «δημόσιο όφελος» από την επένδυση πάει περίπατο...
Δείτε σχετικά: Μια Τεκμηριωμένη Πρόταση για Αναστροφή της Σύμβασης της ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣ –
Η
Απάτη της Μεταλλουργίας Flash Smelting – Αντί δημοσίου οφέλους, καταλήστευση
δημόσιου πλούτου και φυγάδευση αφορολόγητων κερδών € 13,68 δις
.
Ακριβώς! Και όπως έχουμε επισήμως καταγγείλει, η θυγατρική της Εldorado, Ελληνικός Χρυσός, δεν τηρεί τη βασικότερη υποχρέωση που απορρέει από τη σύμβασή της με το Δημόσιο που είναι η κατασκευή και λειτουργία μεταλλουργίας χρυσού. Η μεταλλουργία είναι ο στόχος της σύμβασης και ο στόχος της «επένδυσης», διότι μόνο από την εγχώρια παραγωγή καθαρών μετάλλων θα έχει ουσιαστικά φορολογικά έσοδα το Ελληνικό Δημόσιο και θα εξυπηρετηθεί το δημόσιο συμφέρον. Όπως αποδεικύεται από δημοσιευμένη έκθεση της ίδιας της εταιρείας, η Ελληνικός Χρυσός δεν είχε ποτέ την πρόθεση να τηρήσει αυτή της την υποχρέωση [6] και εξαπάτησε τις αρχές προκειμένου να λάβει την Έγκριση Περιβαλλοντικών Όρων (ΚΥΑ 201745/2011). Το όχημα της απάτης ήταν μια μεταλλουργική μέθοδος – η περίφημη «ακαριαία τήξη» ή flash smelting – η οποία εγκρίθηκε μεν αλλά δεν έχει καμμία πιθανότητα να εφαρμοστεί διότι είναι ακατάλληλη για τα μεταλλεύματα της Χαλκιδικής που έχουν υψηλή περιεκτικότητα σε αρσενικό και άλλες μεταλλικές ακαθαρσίες (δείτε ενδεικτικά: Tο πρόβλημα του αρσενικού στη μεταλλουργία χαλκού. Η ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣ το «έλυσε» με απάτη
Χωρίς μεταλλουργία, η εταιρεία θα συνεχίσει να πουλάει στο εξωτερικό τα πολύτιμα μέταλλα από τα σπλάχνα της Χαλκιδικής με τη μορφή συμπυκνωμάτων, δηλαδή φτηνών πρώτων υλών, χωρίς να αποδίδει φόρους στο Δημόσιο. Και έτσι, ο στόχος της συμβασης δεν υλοποιείται και το «δημόσιο όφελος» από την επένδυση πάει περίπατο...
Δείτε σχετικά: Μια Τεκμηριωμένη Πρόταση για Αναστροφή της Σύμβασης της ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣ –
3. Μπορεί να εφαρμοστεί η μέθοδος
της ακαριαίας τήξης στα συμπυνώματα της Χαλκιδικής;
Όπως αποδεικνύεται από το σύνολο της
διεθνούς βιβλιογραφίας και της εργοστασιακής πρακτικής η απάντηση είναι
κατηγορηματικά «ΟΧΙ». Έχει ενδιαφέρον όμως τι απαντά ο κ. Ράιτ:
«η ακαριαία τήξη χρησιμοποιείται
ευρύτατα στη βιομηχανία μας. Για το κοίτασμα αρσενοπυρίτη της Ολυμπιάδας
συνεχίζουμε να κάνουμε μηχανολογικές δοκιμές μαζί με τη φινλανδική εταιρεία
Outokumpu για να τελειοποιήσουμε τη μέθοδο. Η ακαριαία τήξη, όπως θα την
εφαρμόσουμε, εξάγει τον χρυσό και σταθεροποιεί και αδρανοποιεί το αρσενικό που
παράγεται».
Η Eldorado μπορεί να συνεχίσει τις
δοκιμές όσο θέλει, όμως η ΜΠΕ που κατέθεσε η Ελληνικός Χρυσός το 2010
διαβεβαιώνει ότι έχουν γίνει όλες οι απαραίτητες δοκιμές που αποδεικνύουν ότι η
μέθοδος είναι έτοιμη για εφαρμογή σε βιομηχανική κλίμακα με τους πυρίτες της
Ολυμπιάδας. Το ίδιο βεβαιώνει και η Έγκριση Περιβαλλοντικών Όρων, αλλά και
η απόφαση 1492/2013 του ΣτΕ.
Υπάρχει ένα μικρό προβληματάκι εδώ, ότι τα αποτελέσματα αυτών των δοκιμών δεν δόθηκαν ποτέ στις αρμόδιες υπηρεσίες γιατί όπως φαίνεται δεν υπάρχουν. Υπάρχει κι άλλο ένα προβληματάκι: ότι η ίδια η κάτοχος της τεχνολογίας flash smelting, η Φινλανδική Outotec διαψεύδει και «αδειάζει» την ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣ
, [6] βεβαιώνοντας ότι οι μόνες δοκιμές που έκανε ήταν σε κλίμακα
εργαστηρίου. Και επίσης, ότι οι εντολές που είχε πάρει από την Ελληνικός Χρυσός
ήταν να φτιάξει μια διαδικασία που θα παράγει ένα εμπορεύσιμο συμπύκνωμα και όχι
καθαρά μέταλλα όπως επιβάλλει η σύμβαση.
Πριν ακόμα υποβάλει τη ΜΠΕ, η Ελληνική θυγατρική της Eldorado είχε λάβει την επενδυτική απόφαση να παραβεί τη σύμβασή της με το Δημόσιο.
Υπάρχει ένα μικρό προβληματάκι εδώ, ότι τα αποτελέσματα αυτών των δοκιμών δεν δόθηκαν ποτέ στις αρμόδιες υπηρεσίες γιατί όπως φαίνεται δεν υπάρχουν. Υπάρχει κι άλλο ένα προβληματάκι: ότι η ίδια η κάτοχος της τεχνολογίας flash smelting, η Φινλανδική Outotec διαψεύδει και «αδειάζει» την ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣ
Πριν ακόμα υποβάλει τη ΜΠΕ, η Ελληνική θυγατρική της Eldorado είχε λάβει την επενδυτική απόφαση να παραβεί τη σύμβασή της με το Δημόσιο.
4. Τι θα συμβεί αν η κυβέρνηση
τηρήσει τη δέσμευσή της για ακύρωση της «επένδυσης»;
Σε ερώτηση της «Κ» για τη μορφή που
θα έπαιρνε η περιστολή των δραστηριοτήτων της εταιρείας στην περίπτωση που η
κυβέρνηση δεν στηρίξει την επένδυση, ο κ. Ράιτ απαντά:
«Θα μειωνόταν το εργατικό δυναμικό
σε όσους είναι απαραίτητοι για τη διατήρηση των περιουσιακών στοιχείων, αλλά
δεν θα αναπτύσσονταν περαιτέρω τα ορυχεία. Η επένδυση ουσιαστικά θα
σταματούσε».
Και παρακάτω:
«Αν δεν τα καταφέρουμε στην Ελλάδα, οι θεσμικοί επενδυτές της Eldorado θα το εκλάβουν όχι ως κάτι που οφείλεται σε εμάς, αλλά ως αποτέλεσμα του πλαισίου εντός του οποίου έπρεπε να λειτουργήσουμε».»
Σύμφωνα με όσα αναφέραμε παραπάνω και έχουν κατατεθεί ως πρόταση στο ΥΠΑΠΕΝ, το Υπουργείο οφείλει να προχωρήσει σε καταγγελία της σύμβασης με την εταιρεία που δεν τηρεί τις υποχρεώσεις της, κατά το άρθρο 4 της σύμβασης μεταβίβασης:
«Αν δεν τα καταφέρουμε στην Ελλάδα, οι θεσμικοί επενδυτές της Eldorado θα το εκλάβουν όχι ως κάτι που οφείλεται σε εμάς, αλλά ως αποτέλεσμα του πλαισίου εντός του οποίου έπρεπε να λειτουργήσουμε».»
Σύμφωνα με όσα αναφέραμε παραπάνω και έχουν κατατεθεί ως πρόταση στο ΥΠΑΠΕΝ, το Υπουργείο οφείλει να προχωρήσει σε καταγγελία της σύμβασης με την εταιρεία που δεν τηρεί τις υποχρεώσεις της, κατά το άρθρο 4 της σύμβασης μεταβίβασης:
“Η μη εκπλήρωση από οποιοδήποτε
συμβαλλόμενο μέρος των υποχρεώσεων που αναλαμβάνει με την παρούσα σύμβαση
συνιστά λόγο καταγγελίας αυτής. Η καταγγελία γίνεται με κοινοποίηση σχετικού
εγγράφου και συνεπάγεται λύση της σύμβασης και αναστροφή της μεταβίβασης
σύμφωνα με τους όρους της παρούσας. Στο πλαίσιο αυτό η Αγοράστρια υποχρεούται
να επιστρέψει το σύνολο των στοιχείων που περιγράφονται στο άρθρο 1 της
παρούσας στο Ελληνικό Δημόσιο και αντίστοιχα αυτό υποχρεούται να επιστρέψει
άμεσα στην Αγοράστρια το καταβληθέν τίμημα των έντεκα εκατομμυρίων ευρώ
(11.000.000 ευρώ) άτοκα χωρίς να αποκλείεται και η καταβολή εύλογης αποζημίωσης
στο συμβαλλόμενο μέρος που δεν ευθύνεται για την καταγγελία”.
Η αναστροφή θα είναι με ξεκάθαρη
υπαιτιότητα της εταιρείας, άρα το Δημόσιο όχι μόνο δεν θα υποχρεωθεί στην
πληρωμή των υπέρογκων αποζημιώσεων που πιθανόν θα ζητήσει η εταιρεία, αλλά
αντίθετα θα δικαιούται το ίδιο να ζητήσει την καταβολή εύλογης αποζημίωσης. Αν λοιπόν το Υπουργείο πράξει αυτό που κατά την άποψή μας ΟΦΕΙΛΕΙ να
πράξει, τα περιουσιακά στοιχεία των μεταλλείων θα περιέλθουν στο Δημόσιο άρα
δεν θα έχει τίποτα να «διατηρήσει» ο κ. Ράιτ.
Και βεβαίως, προς αποφυγή παρεξηγήσεων και άδικης δυσφήμησης της χώρας, θα πρέπει να γίνει απολύτως σαφές ότι αυτή δεν είναι παρά η επιβεβλημένη κίνηση για την προστασία του δημοσίου συμφέροντος και όχι μια ακατανόητη απόρριψη μιας μεγάλης ξένης επένδυσης, όπως χωρίς αμφιβολία θα την παρουσιάσει η Eldorado Gold. Θα είναι η αυτονόητη εκδίωξη ενός «επενδυτή» που εξαπάτησε το Δημόσιο και που είχε την πρόθεση να παραβιάσει τη σύμβαση πριν ακόμα λάβει την έγκριση.
Τι άλλο δηλαδή θα έπρεπε θα κάνει μια εταιρεία για να απολέσει τον τίτλο του «αξιόπιστου επενδυτή»;
Και βεβαίως, προς αποφυγή παρεξηγήσεων και άδικης δυσφήμησης της χώρας, θα πρέπει να γίνει απολύτως σαφές ότι αυτή δεν είναι παρά η επιβεβλημένη κίνηση για την προστασία του δημοσίου συμφέροντος και όχι μια ακατανόητη απόρριψη μιας μεγάλης ξένης επένδυσης, όπως χωρίς αμφιβολία θα την παρουσιάσει η Eldorado Gold. Θα είναι η αυτονόητη εκδίωξη ενός «επενδυτή» που εξαπάτησε το Δημόσιο και που είχε την πρόθεση να παραβιάσει τη σύμβαση πριν ακόμα λάβει την έγκριση.
Τι άλλο δηλαδή θα έπρεπε θα κάνει μια εταιρεία για να απολέσει τον τίτλο του «αξιόπιστου επενδυτή»;
5. Στηρίζει την επένδυση η τοπική
κοινωνία;
«Οι αντιδράσεις κατά της επένδυσης
είναι σχετικά μικρής κλίμακας… Στις πρόσφατες εθνικές εκλογές, εξαιρώντας την
Ιερισσό, στρατηγείο του αντι-μεταλλευτικού κινήματος, η Νέα Δημοκρατία έλαβε
42% στον Δήμο Αριστοτέλη, έναντι 28% του ΣΥΡΙΖΑ, που είχε αντιταχθεί σφόδρα
στην επένδυση».
Δυστυχώς για τον κ. Ράιτ, τον
διαψεύδουν οι παλιότερες δηλώσεις των στελεχών της εταιρείας του. Μέχρι τις
δημοτικές εκλογές του Μαΐου 2014, η εταιρεία επικαλούνταν ως «δημοψήφισμα υπέρ
της επένδυσης» τη νίκη του εκλεκτού της Δημάρχου, Χρήστου Πάχτα στις
προηγούμενες εκλογές, του 2010. Όμως το 2014 οι πολίτες του Δήμου Αριστοτέλη
έδιωξαν τον Πάχτα και εξέλεξαν τον Γιάννη Μίχο που είχε αναδειχθεί μέσα από το
κίνημα κατά των μεταλλείων. Οι Δημοτικές Εκλογές στο Δήμο Αριστοτέλη
ΗΤΑΝ Δημοψήφισμα
και ήταν αρνητικό για την «επένδυση χρυσού», [9] πράγμα που
παραδέχθηκε και ο ίδιος ο Χρήστος Πάχτας δηλώνοντας: «Ο κόσμος ψήφισε στις εκλογές με διακύβευμα τα μεταλλεία χρυσού»!
Αφού λοιπόν το αποτέλεσμα των τοπικών εκλογών δεν συνέφερε πλέον την εταιρεία… το γύρισαν στις εθνικές εκλογές! Φαιδρό, πραγματικά. Μόνο σε ανθρώπους που είναι εντελώς ανίδεοι για τα πολιτικά πράγματα της Ελλάδας θα μπορούσε να φανεί λογικό αυτό το επιχείρημα και φαίνεται ότι ο κ. Ράιτ νομίζει ότι απευθύνεται σε τέτοιους.
Αφού λοιπόν το αποτέλεσμα των τοπικών εκλογών δεν συνέφερε πλέον την εταιρεία… το γύρισαν στις εθνικές εκλογές! Φαιδρό, πραγματικά. Μόνο σε ανθρώπους που είναι εντελώς ανίδεοι για τα πολιτικά πράγματα της Ελλάδας θα μπορούσε να φανεί λογικό αυτό το επιχείρημα και φαίνεται ότι ο κ. Ράιτ νομίζει ότι απευθύνεται σε τέτοιους.
6. «Η μελέτη μας έχει εγκριθεί από
το ΣτΕ»
«Στα πέντε χρόνια κατάρτισης της
ΜΠΕ, υπήρξαν τρεις νομικές προσφυγές εναντίον της οι οποίες έφτασαν στο
Συμβούλιο της Επικρατείας. Και στις τρεις περιπτώσεις, το δικαστήριο έκρινε
υπέρ της εταιρείας. Εφτασε μάλιστα στο σημείο να αποφανθεί ότι η συγκεκριμένη
επένδυση είναι προς όφελος της ελληνικής κοινωνίας και οικονομίας».
Απαραίτητη εδώ η διευκρίνιση ότι το
ΣτΕ κάνει έλεγχο νομιμότητας και όχι ουσίας. Εξετάζει μόνο την πληρότητα του
φακέλου της μελέτης, όχι την εγκυρότητα και την αξιοπιστία της. Όμως τόσο η
μελέτη όσο και η απόφαση του ΣτΕ έχουν πολλαπλά προβλήματα, με σημαντικότερο
όλων αυτό της μεταλλουργικής μεθόδου της ακαριαίας τήξης. Στο ΣτΕ υποβλήθηκαν
από το «Παρατηρητήριο» όλα τα στοιχεία που αποδεικνύουν ότι η Ελληνικός Χρυσός
εξαπάτησε τη Διοίκηση προκειμένου να πετύχει την έγκριση της μελέτης, όμως το
δικαστήριο αποφάσισε να μην τα λάβει υπ’οψη ως εκπρόθεσμα. Έτσι το πιο
ουσιαστικό πρόβλημα της ΜΠΕ και της ΚΥΑ 201745/2011 Έγκρισης Περιβαλλοντικών
Όρων, που αναμφίβολα θα οδηγούσε στην ακύρωση της, ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΚΡΙΘΕΙ από το
ανώτατο ακυρωτικό δικαστήριο. (σχετικό το [8], παρ. 4.5, 4.7).
7. Φοροαποφεύγουμε αλλά… αυτό κάνουν
όλοι!
Όπως αποκάλυψε το Ολλανδικό Κέντρο
Μελέτης Πολυεθνικών Επιχειρήσεων (SOMO) [11], η Eldorado χρησιμοποιεί
ενδιάμεσες εταιρείες-θυρίδες (mailbox companies) στην Ολλανδία για να μεταφέρει
τα κέρδη της από την Ελλάδα στον φορολογικό παράδεισο της Καραϊβικής,
αποφεύγοντας να πληρώνει φόρους στην Ελλάδα. Επί αυτού ο κ. Ράιτ είναι …απολαυστικά
κυνικός:
«Κατ’ αρχάς, προς το παρόν δεν
έχουμε κέρδη στην Ελλάδα. Εχουμε επενδύσει εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια και
πληρώνουμε φόρους -ΦΠΑ και άλλους- που ξεπερνούν τα 50 εκατομμύρια. Οσον αφορά
τον φορολογικό μας σχεδιασμό και τη χρήση ολλανδικών εταιρειών, κάνουμε ό,τι
κάνουν οι περισσότερες πολυεθνικές επιχειρήσεις και είναι απολύτως νόμιμο.
Προσπαθούμε, όπως κάθε επιχείρηση και κάθε φυσικό πρόσωπο, να ελαχιστοποιήσουμε
με νόμιμα μέσα τους φόρους που θα κληθούμε να πληρώσουμε. Το 2017, όταν -εκτός
απροόπτου- καταγράψει για πρώτη φορά κέρδη η «Ελληνικός Χρυσός», θα φανούν τα
οφέλη που θα δρέψει από την ολλανδική φορολογική τεχνογνωσία».
Με άλλα λόγια ναι, φοροαποφεύγουμε,
αλλά είναι «νόμιμο» και το κάνουν όλοι! Τώρα σας κλέβουμε λίγο, αλλά από το
2017 που προγραμματίζουμε να έχουμε κέρδη, θα σας κλέβουμε σοβαρά... Ούτε αυτά
βεβαίως τα είχε υπ’οψη τυ το ΣτΕ.
Το πιο εκπληκτικό δεν είναι το θράσος του κ. Ράιτ, είναι ότι ο δημοσιογράφος της «Κ» τη δέχτηκε αυτή ως ικανοποιητική απάντηση.
Το πιο εκπληκτικό δεν είναι το θράσος του κ. Ράιτ, είναι ότι ο δημοσιογράφος της «Κ» τη δέχτηκε αυτή ως ικανοποιητική απάντηση.
8. Από πού τα 50 εκατ. ευρώ φόροι;
Το σίγουρο είναι ότι κατά την
τελευταία διετία η Ελληνικός Χρυσός δεν έχει πληρώσει φόρους αφού οι ισολογισμοί
της για τις χρήσεις 2012 και 2013
[12]
εμφανίζουν ζημίες, 17 εκατ. ευρώ και 13 εκατ. ευρώ αντίστοιχα. Ας μην
ξαναρωτήσουμε πού πήγαν τα λεφτά από τις 26.444 ουγγιές χρυσού που εξήγαγε κατά
το 2013 η εταιρεία από τα τέλματα της Ολυμπιάδας…
Για να δούμε τι είναι αυτά τα 50 εκατομμύρια πάμε λίγο πίσω : Στις 30 Οκτωβρίου 2014, παραμονή της παρουσίασης των προκαταρκτικών ευρημάτων της SOMO στη Θεσσαλονίκη, οι τρεις Ελληνικές θυγατρικές της Eldorado (Ελληνικός Χρυσός, Χρυσωρυχεία Θράκης, Μεταλλευτική Θράκης) εξέδωσαν κοινή ανακοίνωση [4] όπου αφού κατηγορούν τα …σκοτεινά κέντρα που τους επιτίθενται, λένε το εξής καταπληκτικό:
Για να δούμε τι είναι αυτά τα 50 εκατομμύρια πάμε λίγο πίσω : Στις 30 Οκτωβρίου 2014, παραμονή της παρουσίασης των προκαταρκτικών ευρημάτων της SOMO στη Θεσσαλονίκη, οι τρεις Ελληνικές θυγατρικές της Eldorado (Ελληνικός Χρυσός, Χρυσωρυχεία Θράκης, Μεταλλευτική Θράκης) εξέδωσαν κοινή ανακοίνωση [4] όπου αφού κατηγορούν τα …σκοτεινά κέντρα που τους επιτίθενται, λένε το εξής καταπληκτικό:
«Έχουμε, εμείς και οι εργαζόμενοί
μας, καταβάλει περίπου 47 εκατομμύρια ευρώ στο Ελληνικό Δημόσιο σε φόρους και
ασφαλιστικές εισφορές».
O κ. Ράιτ δηλαδή εμφανίζει σαν
«φόρους» που πλήρωσε η εταιρεία ΤΟΥ, τις ασφαλιστικές εισφορές για τους
εργαζομένους αλλά και τους φόρους που πλήρωσαν οι ίδιοι οι εργαζόμενοι! Πώς δεν
το σκέφτηκε καμμία άλλη επιχείρηση, απορούμε… Κανείς δε γνωρίζει τι άλλο έχει
μπει μέσα σε αυτά τα «50 εκατομμύρια» για να γίνει πιο εντυπωσιακό το νούμερο,
αυτό που είναι σίγουρο είναι ότι όλοι οι ισχυρισμοί της εταιρείας πρέπει να
αντιμετωπιστούν με την απαραίτητη δόση υγιούς σκεπτικισμού. Και με έναν σε
βάθος έλεγχο από το αρμόδιο Υπουργείο Οικονομικών.
Πέμπτη 1 Ιανουαρίου 2015
Σχιστολιθικό αέριο και πετρέλαιο: Η νέα στρατηγική πηγή ενέργειας που ανατρέπει τα δεδομένα
Σχιστολιθικό αέριο και
πετρέλαιο: Η νέα στρατηγική πηγή ενέργειας που ανατρέπει τα δεδομένα
Του ΝΙΚΟΥ ΜΕΛΕΤΗ
Σημαντικές ανατροπές στην παγκόσμια ισορροπία δυνάμεων
και στον ανταγωνισμό για εξασφάλιση πηγών ενέργειας, επιφέρει ο αγώνας δρόμου
που έχει ξεκινήσει για τον ακριβή εντοπισμό και την δημιουργία των κατάλληλων
προϋποθέσεων για την εκμετάλλευση της νέας πηγής ενέργειας: του σχιστολιθικού
φυσικού αερίου και πετρελαίου.Με νέες χώρες να εμφανίζονται στον χάρτη των εν δυνάμει παραγωγών ενέργειας όπως η Κίνα, άλλες περιοχές όπως η Ευρώπη να κινδυνεύουν να παραμείνουν εξαρτημένες ενεργειακά από τις εισαγωγές και άλλες χώρες όπως η Ρωσία να βλέπουν να κλυδωνίζεται η δεσπόζουσα θέση τους στις εξαγωγές ενέργειας, η υπόθεση σχιστολιθικού αερίου και πετρελαίου, μπαίνει δυναμικά στην παγκόσμια ατζέντα.
Στον ανταγωνισμό αυτό βεβαίως το προβάδισμα έχουν
πάρει ήδη οι ΗΠΑ καθώς το 2000 το σχιστολιθικό αέριο αποτελούσε μόλις το 1% του
παραγόμενου στις ΗΠΑ φυσικού αερίου ,το 2010 έφτασε το 20% και το 2035 η ΕΙΑ
υπολογίζει ότι θα έχει φθίση το 46% της αμερικανικής παραγωγής φυσικού αερίου.
Η υπόθεση του σχιστολιθικού φυσικού αερίου και πετρελαίου, έχει εγείρει μείζονα
περιβαλλοντικά ζητήματα θέτοντας έτσι τουλάχιστον τις προηγμένες και ευαίσθητες
σε θέματα περιβάλλοντος και δημόσιας υγείας, δυτικές κοινωνίες μπροστά από
δύσκολα διλήμματα.
Είναι τελικά το σχιστολιθικό αέριο ευλογία για τις
χώρες που θα στηρίξουν την ανάπτυξη τους σε «πράσινη» και φθηνή ενεργεί, ή
είναι τελικά «κατάρα» με περιβαλλοντικές επιπτώσεις πολύ πιο αρνητικές που θα
σφραγίσουν την ζωή και την υγεία εκατομμυρίων ανθρώπων σε βάθος χρόνου; Προς το
παρόν η απάντηση δεν μπορεί να δοθεί με βεβαιότητα.
Στην κούρσα αυτή νέα δεδομένα προσθέτει η αναθεωρημένη
έκθεση της αμερικανικής Υπηρεσίας Ενέργειας (US Energy Information
Administration-EIA) που βάσει των μελετών της επανακαθορίζει προς τα επάνω τις
προβλέψεις της για τα παγκόσμια σχιστολιθικά κοιτάσματα, παραθέτοντας μάλιστα
πολύ χρήσιμα στοιχεία ανά χώρα και περιοχή.
Σύμφωνα με την νέα έκθεση της που δημοσιοποίησε στις
10 Ιουνίου η ΕΙΑ υπολογίζει ότι οι σχιστολιθικοί σχηματισμοί σε 41 χώρες
ισοδυναμούν με το 10% των παγκόσμιων αποθεμάτων αργού πετρελαίου και το 32% των
παγκόσμιων κοιτασμάτων φυσικού αερίου με το σχιστολιθικό αέριο να υπολογίζεται
σε 7.299 τρις κυβικά πόδια και το σχιστολιθικό πετρέλαιο σε 345 δισεκατομμύρια
βαρέλια. Οι μεγαλύτερες ποσότητες σχιστολιθικού πετρελαίου εκτός των ΗΠΑ
εντοπίζονται στην Ρωσία, την Κίνα, την Αργεντινή και την Λιβύη και του
σχιστολιθικού αερίου στην Κίνα, την Αργεντινή, την Αλγερία, τον Καναδά και το
Μέξικο.
Μεγάλος παγκόσμιος παίκτης
Η Ρωσία είναι ο πρώτος μεγάλος παγκόσμιος παίκτης στην
αγορά ενέργειας που δείχνει να ανησυχεί για τις εξελίξεις με το σχιστολιθικό
αέριο και πετρέλαιο, παρά το γεγονός ότι και η ίδια διαθέτει τέτοια κοιτάσματα.
Για τις τελευταίες τουλάχιστον δυο δεκαετίες η ρωσική
οικονομία και η διεθνής ισχύς της χώρας στηρίχτηκε σε μεγάλο βαθμό στο
ισχυρότατο όπλο της ενέργειας. Η Ρωσία σαν η μεγαλύτερη εξαγωγός ενέργειας στον
κόσμο, θα απειληθεί από την ανάπτυξη εναλλακτικών πηγών ενέργειας που εκτός από
την συνεπακόλουθη πτώση των τιμών, θα οδηγήσει στην κάλυψη με εθνικούς πόρους
των ενεργειακών αναγκών σημερινών μεγάλων και “διψασμένων πελατών” όπως είναι η
Κίνα.
Συγχρόνως η εκμετάλλευση, παρά τα σοβαρά προβλήματα
που υπάρχουν, των σχιστολιθικών αποθεμάτων στην Ουκρανία, την Πολωνία, τις
βαλτικές χώρες, αλλά και στην Δυτ. Ευρωπη, και ταυτόχρονα η δυνατότητα
εισαγωγής σχιστολιθικού αερίου από τις ΗΠΑ, θα κλονίσουν τον μονοπωλιακό ρόλο
της Ρωσίας και της Gasprom στην αγορά ενέργειας της Δυτ. Ευρωπης.Ήδη σύμφωνα με δημοσίευμα της Κομμερσαντ της Μόσχας, η κινεζική εθνική εταιρία φυσικού αερίου της Κίνας (CNPC) ζήτησε επισήμως δια του πρόεδρου της Τζιανγκ Τζιεμιν, από την Gazprom την μείωση των τιμών του φυσικού αερίου λογω των χαμηλών τιμών στις ΗΠΑ που οφείλονται από την εκμετάλλευση του σχιστολιθικού αερίου. Οι Κινέζοι αλλά και πολλές άλλες χώρες που προμηθεύονται φυσικό αέριο από την Ρωσία, ασφυκτιούν και δικαιολογημένα επιζητούν επαναδιαπραγμάτευση καθώς σύμφωνα με τελευταία στοιχεία η τιμή του φυσικού αερίου στις ΗΠΑ φθάνει τα 140-150 δολάρια για τα 1000 κυβικά μέτρα, όταν η Gazprom ζητά από τις ευρωπαϊκές χώρες …400 δολάρια για τα 1000 κ.μ.
Φυσικά η προοπτική απεξάρτησης της Ευρώπης και της
Κίνας από την Ρωσία δεν είναι άμεση, αλλά όμως η δυνατότητα εκμετάλλευσης
ειδικά από το Πεκίνο των μεγάλων αποθεμάτων σχιστολιθικού αερίου (που απαιτεί
και χρόνο αλλά και μεγάλες επενδύσεις), θέτουν υπό αμφισβήτηση όχι μόνο την
πρωτοκαθεδρία της Ρωσίας ως εξαγωγού ενέργειας αλλά και την ίδια την ισχύ της
Μόσχας που βασίζεται κυρίως στις εξαγωγές ενέργειας.
Μεσοπρόθεσμα θα επηρεάσουν άμεσα και οι χώρες του
Κόλπου, όπου η βιωσιμότητα των καθεστώτων στηρίζεται κυρίως στην οικονομική
ευημερία που εξασφαλίζουν οι υψηλές τιμές συμβατικής ενέργειας, ενώ τα μεγάλα
οικονομικά διαθέσιμα των χωρών αυτών τους έχουν ανοίξει την «όρεξη» για ανάληψη
περιφερειακού ρόλου, όπως συμβαίνει με την Σαουδική Αραβία και κυρίως το Κατάρ
που αναδεικνύεται σε πιονέρο (και χρηματοδότη) του ριζοσπαστικού σουνιτισμου σε
ολόκληρη την Μέση Ανατολή.Τεράστιες όμως είναι και οι προκλήσεις για την Ευρώπη, η οποία κινδυνεύει να περιθωριοποιηθεί και να απομείνει η μόνη Ήπειρος που θα είναι εξαρτημένη από τις εισαγωγές ενέργειας. Με την ακριβή ενέργεια πλήττονται τα νοικοκυριά αλλά και η παραγωγική δραστηριότητα και υπονομεύεται τελικά η ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών οικονομιών, δυσχεραίνοντας ακόμη περισσότερο την ανάκαμψη και την αντιμετώπιση της ανεργίας. Το φυσικό αέριο είναι τέσσερις φορές φθηνότερο στις ΗΠΑ από ότι στην Ευρώπη και η ηλεκτρική ενέργεια δυο φορές ακριβότερη στην Ευρώπη σύμφωνα με στοιχεία που παρουσίασε ο ίδιος ο πρόεδρος της Κομισιόν Χοσέ Μπαροζο.
Διχαστική πρόκληση
Η ύπαρξη κοιτασμάτων σχιστολιθικού αερίου στην Ευρώπη
όμως έχει δημιουργήσει μια σημαντική και έντονα διχαστική πρόκληση. Η
εκμετάλλευση τους είναι κρίσιμη για την επιβίωση των ευρωπαϊκών οικονομιών
συγχρόνως όμως πρέπει να αντιμετωπισθούν τα προβλήματα που δημιουργούνται. Οι
περιβαλλοντικές ευαισθησίες στην Ευρώπη είναι ιδιαίτερα ισχυρές, οι Ευρωπαϊκές
χώρες είναι πυκνοκατοικημένες σε σχέση με άλλες χώρες όπως η Κίνα, η Αργεντινή,
οι ΗΠΑ, η Αλγερία και έχουν πολύ πιο περίπλοκο ιδιοκτησιακό καθεστώς σε ότι
αφορά την γη. Επίσης έχουν διαμορφωθεί τεράστια οικονομικά συμφέροντα τα οποία
στηρίζονται στην εισαγωγή φυσικού αερίου και πετρελαίου είτε μέσω LNG και
πλοίων είτε μέσω αγωγών, και είναι λογικό να αντιδρούν στην εκμετάλλευση του
σχιστολιθικού αερίου και πετρελαίου.
Η Ε.Ε. αποφάσισε τον περασμένο Μάιο να διαμορφώσει
κοινό πλαίσιο για την αξιοποίηση όλων των διαθέσιμων πηγών ενέργειας,
συμπεριλαμβανομένων και των σχιστολιθικών, καθώς αυτή την στιγμή οι χώρες είναι
διχασμένες και υπάρχει κίνδυνος ανεξέλεγκτης και χωρίς περιβαλλοντικούς
περιορισμούς έναρξης εκμετάλλευσης των σχιστολιθικών κοιτασμάτων.
Η Γαλλία και η Ολλανδία έχουν απαγορεύσει το Fracking,
ενώ η Γερμανία χωρίς να το έχει εγκρίνει έχει διαμορφώσει νομικό πλαίσιο για
τον αυστηρότατο έλεγχο του. Η Γερμανία αντιμετωπίζει ιδιαίτερη πίεση όχι μόνο
από περιβαλλοντικές οργανώσεις που παραδοσιακά είναι ισχυρές αλλά και από την
επίσης ισχυρή βιομηχανία μπύρας που υποστηρίζει ότι θα πληγεί από την μόλυνση
του πόσιμου ύδατος.
Η Δανία αντίθετα έχει εκδώσει δυο άδειες για
σχιστολιθικό αέριο στην TOTAL, η Λιθουανία δήλωσε ότι θα επιτρέψει τις έρευνες
(εκτιμάται ότι στο έδαφος της υπάρχει δεκαπλάσια ποσότητα σχιστολιθικού αερίου
από τα 3,3 δις κυβ.μετρα που εισάγει ετησίως από την Ρωσία), ενώ η άρση της
απαγόρευσης του fracking στην Ρουμανία και η χορήγηση στην Chevron άδειας για
έρευνες κοντά στα σύνορα με την Βουλγαρία, προκάλεσε και μεγάλες διαδηλώσεις
αλλά και τα επίσημα διαβήματα της Βουλγαρίας.
Η Βουλγάρα υπουργός περιβάλλοντος Μιχαηλοβα όμως λίγες
ημερες αργότερα δήλωσε ότι η χώρα της έχει επαρκή περιβαλλοντική νομοθεσία
οπότε η έρευνα για σχιστολιθικό αέριο μπορεί να ξεκινήσει και τελικά για να
υπάρξει δυνατότητα εμπορικής εκμετάλλευσης του θα αποφασίζουν οι ίδιοι οι
πολίτες. Μια τέτοια απόφαση της Βουλγαρίας πάντως θα επηρέαζε άμεσα
περιβαλλοντικά και την Ελλάδα, λογω και των υδάτων που από Νέστο και Έβρο
διασχίζουν το ελληνικό έδαφος πριν καταλήξουν στο Αιγαίο.Η Πολωνία και η Ουκρανία, χώρες που έχουν υποφέρει από την εξάρτηση (όχι μόνο ενεργειακή) από την Ρωσία βρίσκονται αυτή την στιγμή στην πρώτη γραμμή -μαζί με την Βρετανία- στην προσπάθεια για εκμετάλλευση του σχιστολιθικού αερίου.
Στην Πολωνία όμως υπήρξαν τεχνικές δυσκολίες στην
διάνοιξη των γεωτρήσεων αλλά και δυσαρέσκεια για την νομοθεσία και την
φορολογία, που οδήγησε σε αποχώρηση από την χώρα μεγάλων εταιριών όπως η
ExxonMobil, η καναδική Talisman και η αμερικανική Marathon Oil.
Στην Ουκρανία, η Royal Dutch Shell υπέγραψε ήδη
συμβόλαιο για την έρευνα για σχιστολιθικό αέριο στις ανατολικές επαρχίες της
χώρας, ενώ τα σχιστολιθικά κοιτάσματα στα δυτικά της χώρας ανατέθηκαν στην
Chevron.Στην Βρετανία η αποκάλυψη την περασμένη εβδομάδα από την Βρετανική Γεωλογική Εταιρία ότι τα κοιτάσματα σχιστολιθικού αερίου που εντοπίζονται στην Βόρεια Αγγλία ξεπερνούν κατά πολύ τις προηγούμενες εκτιμήσεις και φθίνουν τα 1.300 τρις κυβικά πόδια, προκάλεσαν αρχικό ενθουσιασμό, καθώς η βρετανική οικονομία συνεχίζει να είναι εξαρτημένη ενεργειακά από τον άνθρακα και τις εισαγωγές. Καθώς έχει ξεκινήσει και στο εσωτερικό της χώρας η αντιπαράθεση με τις περιβαλλοντικές οργανώσεις, οι ειδικοί προειδοποιούν πάντως ότι η εκμετάλλευση του σχιστολιθικού αερίου θα απαιτήσει αρκετά χρόνια.
Στην χώρα μας το ΙΓΜΕ έχει εντοπίσει σχιστολιθικά
κοιτάσματα στην Θράκη στην Δυτική Μακεδονια και στην Ήπειρο, μετα από έρευνα
που ειχε ζητήσει στην προηγούμενη θητεία του στο ΥΠΕΚΑ ο Γιάννης Μανιατης. Δεν
είναι γνωστό βεβαίως εάν είναι εμπορικά εκμεταλλεύσιμα, αλλά πρέπει πρώτα να
υπάρξει κατάλληλο θεσμικό πλαίσιο που θα εξασφαλίζει κατ απόλυτο τρόπο την προστασία
του περιβάλλοντος και του πόσιμου νερού. Γενική εκτίμηση είναι πάντως ότι προς
το παρόν η χωρα μας δεν θα πρέπει να αποσπάσει την προσοχή της από τις έρευνες
που βρίσκονται σε εξέλιξη στο Ιόνιο και νοτιως της Κρήτης για την αξιοποίηση
του φυσικού αερίου και πετρελαίου που υπάρχει στις περιοχές αυτές.
Εντυπωσιακές ενδείξεις στην Τουρκία
Στην Τουρκία αντιθέτως είναι εντυπωσιακές οι ενδείξεις
για ύπαρξη σχιστολιθικών κοιτασμάτων τόσο στην Ανατολική Θράκη αλλά κυρίως στην
Νοτιοανατολική Τουρκία στα σύνορα με την Συρία. Κοιτάσματα που για μια χώρα,
όπως η Τουρκία, που είναι διψασμένη για ενέργεια και εξαρτάται σχεδόν
αποκλειστικά από τις εισαγωγές, έχουν κρίσιμη στρατηγική σημασία για την χώρα.
Εξάλλου οι προσπάθειες του Ταγίπ Ερντογαν για εξεύρεση λύσης στο Κουρδικό δεν
είναι άσχετες τόσο με την προώθηση συμβολαίων για αγορά φυσικού αερίου από το
ιρακινό Κουρδιστάν (παρακάμπτοντας την Βαγδάτη) αλλά και για την εξασφάλιση του
μελλοντικού ελέγχου των σχιστολιθικών κοιτασμάτων στην περιοχή του τουρκικού Κουρδιστάν.
Σύμφωνα με την τελευταία έκθεση της ΕΙΑ στο Νταντάς
της Νοτιοανατολικής Τουρκιάς και στο Χαμιταμπατ της Αν. Θρακης εκτιμάται ότι
υπάρχουν σχεδόν 4,6 τρις κυβικά μέτρα σχιστολιθικού αερίου (με τα 651 δις
κυβικά μέτρα να θεωρούνται τεχνικά εκμεταλλεύσιμα) και 94 δις βαρέλια
σχιστολιθικού πετρελαίου (με τα 4,7 δις βαρέλια να θεωρούνται τεχνικά
εκμεταλλεύσιμα).
Το σχιστολιθικό αέριο δεν είναι κάτι το καινούργιο
καθώς για πρώτη φορά εντοπίστηκε η ύπαρξη του το 1821 στην περιοχή Φρεντονια
των ΗΠΑ και η εκμετάλλευση του άρχισε από την δεκαετία του 1930 ,όταν η
εμπορική πια εκμετάλλευση του ξεκίνησε πριν τρεις δεκαετίες με την χρήση της
μεθόδου της «υδραυλικής ρωγματωσης» (Hydraulic fracturing η πιο απλά fracking).
Αυτή αποτελεί και το μεγάλο μειονέκτημα του. Η τεχνική
Fracking βασίζεται στην θραύση του υπεδάφους που απαιτεί τεράστιες ποσότητες
νερού που φθίνουν τα 4000 κυβικά μέτρα για την διάνοιξη μιας και μόνο πηγής και
μέχρι 14000 κυβικά για την θραύση του σχιστόλιθου και την εξαγωγή του αερίου.
Η χρήση τέτοιων ποσοτήτων νερού υπό πολύ μεγάλη πίεση
δημιουργεί κινδύνους μόλυνσης του υδροφόρου ορίζοντα, καθώς δεν χρησιμοποιείται
καθαρό νερό αλλά υπάρχει πρόσμιξη νερού με χημικές ουσίες που μολύνουν και την
επιφάνεια του εδάφους, από τα υγρά απόβλητα που παράγονται. Χημικές ουσίες
χρησιμοποιούνται επίσης και για την σταθεροποίηση των πετρωμάτων μετα την
εξόρυξη.
Μια ακόμη παρενέργεια είναι ότι η θραύση των
σχιστολιθικών πετρωμάτων προκαλεί και σεισμούς ακόμη και μεσαίου μεγέθους με
απρόβλεπτες συνέπειες για τις κατοικημένες περιοχές κοντά στις γεωτρήσεις.
Δημοσιεύθηκε στο περιοδικό ΕΠΙΚΑΙΡΑ – http://www.epikaira.gr
Παρασκευή 18 Ιουλίου 2014
Η μακέτα για το πως θέλουν να μετατρέψουν το Ελληνικό ο Λάτσης και οι Άραβες συνεταίροι του
Του Κωνσταντίνου Κωνσταντινίδη από τη Ρήξη φ. 106
Η μακέτα για το πως θέλουν να μετατρέψουν το Ελληνικό ο Λάτσης και οι Άραβες συνεταίροι του
Στα θερινά τμήματα της Βουλής προτίθεται να περάσει η κυβέρνηση το σχέδιο νόμου για την «οριοθέτηση, διαχείριση και προστασία αιγιαλού και παραλίας». Ένα σχέδιο που, φυσικά, όχι μόνο δεν διασφαλίζει την προστασία των ακτών, αλλά αντίθετα ανοίγει τον δρόμο στη δόμηση και εν πολλοίς την καταστροφή των παραλιών της χώρας, αφού, παρά τις επαναδιατυπώσεις του υπουργείου, τίποτα δεν αλλάζει στην ουσία του.
Συγκεκριμένα, στο Άρθρο 10 (παρ. 1) αναφέρεται ότι …επιτρέπεται η παραχώρηση της χρήσης αιγιαλού, κοινόχρηστης παραλίας, όχθης, κοινόχρηστης παρόχθιας ζώνης, πυθμένα και υδάτινου τμήματος θάλασσας, λίμνης και ποταμού της παρ. 2 του άρθρου 2, με σκοπό την οικονομική τους αξιοποίηση ή την εκτέλεση έργων…
Η ρύθμιση αυτή εξειδικεύεται ακόμη περισσότερο στο Άρθρο 12, όπου στην πρώτη παράγραφο αναγράφεται ότι, Με απόφαση του Γενικού Γραμματέα Αποκεντρωμένης Διοίκησης παραχωρείται η χρήση αιγιαλού, κοινόχρηστης παραλίας, παρακείμενης στον αιγιαλό ζώνης θάλασσας ή λιμνοθάλασσας πλάτους μέχρι πεντακοσίων (500) μέτρων, όχθης, παρόχθιας ζώνης και υδάτινου στοιχείου ποταμών ή λιμνών του άρθρου 2 παρ. 2, σε φορείς του δημόσιου τομέα και ιδιωτικές επιχειρήσεις, για την εκτέλεση έργων που εξυπηρετούν δημόσιους, κοινωφελείς, ερευνητικούς ή επιχειρηματικούς σκοπούς, όταν η παραχώρηση κρίνεται απολύτως απαραίτητη για την επίτευξη του επιδιωκόμενου σκοπού. Να σημειωθεί εδώ ότι ο γενικός γραμματέας Α.Δ. είναι μη αιρετός, γεγονός που σημαίνει ότι δεν υπόκειται σε κανέναν δημόσιο έλεγχο.
Το σκάνδαλο ολοκληρώνεται στο Άρθρο 13 (παρ.5), το οποίο προβλέπει ότι: «Επιτρέπεται η επιχωμάτωση θαλάσσιου χώρου, για την εξυπηρέτηση επιχειρήσεων που ασκούν σε όμορη με τον αιγιαλό έκταση επιχειρηματική δραστηριότητα τουριστικών μονάδων η οποία έχει ενταχθεί στο θεσμικό πλαίσιο των Στρατηγικών Επενδύσεων ή για την οποία έχει εγκριθεί ΕΣΧΑΔΑ ή ΕΣΧΑΣΕ. Για κάθε κλίνη που διαθέτει η όμορη τουριστική μονάδα , μπορούν να επιχωματωθούν μέχρι πέντε (5) τετραγωνικά μέτρα θαλάσσιου χώρου. Ολόκληρη η έκταση που προκύπτει από τις επιχωματώσεις οριοθετείται υποχρεωτικά ως αιγιαλός και για την παραχώρηση της χρήσης τους εφαρμόζεται το άρθρο 16 του παρόντος… Σε αυτό το άρθρο το υπουργείο προχώρησε σε ορισμένες αλλαγές, ωστόσο, σύμφωνα με την Ελευθεροτυπία, επιχειρείται να εμφανιστεί ότι απαλείφεται από το τελικό κείμενο του νομοσχεδίου η περιβόητη ρύθμιση για τις επιχωματώσεις των ακτών σε «στρατηγικές επενδύσεις», ενώ στην πραγματικότητα διατηρείται η ίδια ρύθμιση, με τον μανδύα έργων επιχωμάτωσης με στόχο δήθεν την ποιοτική και ποσοτική βελτίωση της πρότερης κατάστασης του αιγιαλού. Πρόκειται για ρύθμιση η οποία, όπως έχει αποκαλύψει η «Ε», εξυπηρετεί φωτογραφικά και κατά προτεραιότητα το σχέδιο της Lamda Development, του Ομίλου Λάτση, το οποίο προβλέπει περίπου 1 εκατομμύριο κυβικά μέτρα μπάζα από το παλιό αεροδρόμιο να γίνουν επιχωματώσεις στο παράκτιο μέτωπο του Ελληνικού.
Με άλλα λόγια, η κυβέρνηση ετοιμάζεται να ξεπουλήσει τα παραθαλάσσια φιλέτα όλης της χώρας σε ιδιώτες. Η ρύθμιση μάλιστα αυτή έρχεται να συμπληρώσει το πρόσφατο χωροταξικό σχέδιο για τον τουρισμό, το οποίο επιτρέπει τη δημιουργία τεράστιων ξενοδοχειακών συγκροτημάτων σε ακατοίκητα νησιά του Αιγαίου. Όλα αυτά με πρόσχημα, φυσικά, την περιβόητη ανάπτυξη και ενώ είναι ήδη αποδεδειγμένο ότι αυτό το μοντέλο δεν συμβάλλει στην οικονομική ανάπτυξη της χώρας, παρά μόνο στον περαιτέρω πλουτισμό των επιχειρηματιών.
Η υπερψήφιση αυτού του νόμου θα οδηγήσει σε άναρχη δόμηση των ακτών, ιδιωτικοποιήσεις παραλιών, αποκλεισμό των πολιτών από αυτές και υποβάθμιση του φυσικού περιβάλλοντος, όπως ακριβώς συνέβη και στην Ισπανία. Είναι λοιπόν χρέος όλων μας να αποτρέψουμε με κάθε τρόπο το ξεπούλημα της δημόσιας περιουσίας και την υποβάθμιση του περιβάλλοντος στο οποίο ζούμε. Να σταματήσουμε εδώ και τώρα τη μετατροπή της χώρας σε αποικία.
*Ο Κωνσταντίνος Κωνσταντινίδης είναι Μηχανικός Χωροταξίας, Πολεοδομίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης
Πηγές:
http://www.opengov.gr/minfin/wp-content/uploads/downloads/2014/04/aigialos.pdf
http://www.opengov.gr/minfin/?p=4692
http://www.enet.gr/?i=news.el.article&id=436641
Το πρώτο παράδειγμα της «Νέας Ελλάδας» του Αντώνη Σαμαρά
Το πρώτο
παράδειγμα της «Νέας Ελλάδας» του Αντώνη Σαμαρά
Παραλίες
όπως αυτή σε λίγο καιρό με το νομοσχέδιο για τους αιγιαλούς που φέρνει η
κυβέρνηση θα είναι παρελθόν
Του Νίκου
Ντάσιου από τη Ρήξη φ. 106
Όταν, στις 4
Ιουνίου, αιφνιδίως η κυβέρνηση θυροκόλλησε το κλείσιμο της βουλής, η
επιχειρηματολογία ήταν ότι είχαν ολοκληρωθεί η βασικές εργασίες της. Εκ των
υστέρων, αποδείχθηκε ότι μοναδικός λόγος ήταν η παραγραφή των αδικημάτων του
Βενιζέλου για τα σκάνδαλα των γερμανικών υποβρυχίων και για την υπόθεση της
Proton Bank. Έκτοτε, κάθε άλλο παρά αναστολή των εργασιών παρουσιάζει το θερινό
τμήμα της βουλής, αφού είναι σε πλήρη εξέλιξη η ψήφιση σοβαρών νομοσχεδίων –με
τη μορφή του κατεπείγοντος–, ως προαπαιτούμενο για τη λήψη των δυο επόμενων
δόσεων.
Η έλευση της τρόικας –κατά πάσα πιθανότητα στις 8 Ιουλίου– θέτει ως αναγκαιότητα για την εκταμίευση της δόσης του ενός δισ. του Ιουνίου, την ψήφιση βασικών νομοσχεδίων, με τα σημαντικότερα εξ αυτών το νέο θεσμικό πλαίσιο για τον πολεοδομικό και χωροταξικό σχεδιασμό της χώρας και η μείωση του ποσοστού κέρδους των φαρμακοποιών. Έπονται τα έξι επόμενα προαπαιτούμενα για τη δόση του ενός δισ. του Ιουλίου –η οποία φαίνεται να εκταμιεύεται τον Σεπτέμβριο– με σημαντικότερα την ιδιωτικοποίηση της μικρής ΔΕΗ και το νέο ασφαλιστικό, για τις ρυθμίσεις των ελλειμμάτων των ασφαλιστικών ταμείων και των επικουρικών.
Το νέο νομοσχέδιο του ΥΠΕΚΑ για τη «Χωροταξική και Πολεοδομική Μεταρρύθμιση – Βιώσιμη Ανάπτυξη» εισήχθη στην αρμόδια επιτροπή της βουλής προς συζήτηση την Τρίτη, 24/6, για να ψηφιστεί την επομένη!!! Η βασική φιλοσοφία αυτού του νομοσχεδίου είναι η πλήρης άρση των δεσμεύσεων, προς εξυπηρέτηση των επενδυτικών και επιχειρηματικών συμφερόντων. Η ουσιαστική κατάργηση του Εθνικού Χωροταξικού Σχεδιασμού (αρθ. 4) γίνεται με στόχο την εισαγωγή ενός αναπτυξιακού μοντέλου ανορθολογικής, ευκαιριακής και απρογραμμάτιστης ανάπτυξης, με μοναδικό σκοπό την ασύδοτη κερδοσκοπία.
Τα Στρατηγικά Χωροταξικά Πλαίσια, που αντικαθιστούν τα Ειδικά Πλαίσια Χωροταξικού Σχεδιασμού (αρθ 5) και τροποποιούνται με ΚΥΑ, προωθούν μονοδιάστατα τομείς εθνικής εμβέλειας στη βάση του συγκριτικού πλεονεκτήματος, όπως ο τουρισμός, και ανατρέπουν κάθε έννοια ολοκληρωμένης και ενδογενούς ανάπτυξης. Το νέο νομοσχέδιο αντιμετωπίζει τους φυσικούς πόρους και τη δημόσια περιουσία ως μέσα συναλλαγής με τους επενδυτές και όχι ως εθνικό πλούτο, που αποτελεί το πολιτιστικό και φυσικό κεφάλαιο της χώρας. Για τον λόγο αυτό υποβιβάζει –επί της ουσίας αχρηστεύει– τις ούτως ή άλλως ανεπαρκείς μελέτες περιβαλλοντικών επιπτώσεων, αίροντας κάθε δεσμευτικό ρόλο όπως π.χ. την προστασία του περιβάλλοντος, προς όφελος του επιχειρηματία –επενδυτή.
Αντιμετωπίζει τις νησιωτικές και ορεινές περιοχές ως «προβληματικές ζώνες» και, από περιοχές ειδικού ενδιαφέροντος και πλούτου (ιστορικού, πολιτιστικού, φυσικού), που σχετίζονται με τη διασφάλιση της εθνικής μας κυριαρχίας, υποβιβάζονται σε «προβληματικές επιχειρήσεις» που αναζητούν αγοραστή.
Αποτρέπει ακόμα και τη στοιχειώδη κοινωνική διαβούλευση για τα Χωροταξικά Σχέδια Τοπικού Χαρακτήρα (παλαιά ΓΠΣ & ΣΧΟΟΑΠ), για τα οποία γνώμη μπορεί να εκφράσει μόνο η επιτροπή του Εθνικού Συμβουλίου Χωροταξίας (αρθ. 3). Κάθε δε επίπεδο σχεδιασμού που εισάγεται με το παρόν νομοσχέδιο μπορεί να ανατραπεί με μια απλή υπουργική απόφαση, όπως για παράδειγμα τα Ειδικά Χωρικά Σχέδια που δημιουργούνται για την εξυπηρέτηση των επενδυτών (αρθ. 9) και μπορούν να καταργούν τα Τοπικά Χωροταξικά.
Μετατρέποντας τη χώρα σε ένα αδιαφοροποίητο τουριστικό θέρετρο, μεταβάλλει ακόμα και τους όρους περιοχών αμιγούς κατοικίας, – τις οποίες χαρακτηρίζει περιοχές Κ1. Εντός αυτών δύνανται να επιτραπούν νέες χρήσεις όπως, μεταξύ άλλων, ξενοδοχεία που μπορούν να διαθέτουν έως εκατό κλίνες, καφετέριες, εστιατόρια, μπαρ έως 400 τ.μ.
Στη βάση αυτών των ρυθμίσεων, κατατέθηκε την Παρασκευή, 27/6, στη διαρκή επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου της βουλής το νομοσχέδιο του υπ. Τουρισμού με θέμα, «Απλούστευση διαδικασιών λειτουργίας τουριστικών επιχειρήσεων και τουριστικών υποδομών, ειδικές μορφές τουρισμού και άλλες διατάξεις».
Το νέο νομοσχέδιο εισάγει ως νέο τουριστικό προϊόν το «σύνθετο τουριστικό κατάλυμα» που συμπεριλαμβάνει υποχρεωτικά ξενοδοχείο πέντε αστέρων με επιπλωμένες κατοικίες και ειδική τουριστική υποδομή (γκολφ, συνεδριακό κέντρο, μαρίνα, θαλασσοθεραπεία, μονάδα ιαματικού τουρισμού, κέντρα αναζωογόνησης κ.λπ.), τα οποία μπορούν να μισθωθούν μακροχρονίως ή να πωληθούν. Βασική «καινοτομία» εδώ είναι η δυνατότητα σύναψης σύμβασης προς αξιοποίηση τόσο των επιπλωμένων κατοικιών όσο και της υποδομής αμέσως μετά την έκδοση των αδειών δόμησης και όχι αφού ολοκληρωθεί η κατασκευή και χορηγηθεί το σχετικό σήμα, όπως ισχύει μέχρι σήμερα. Με τον τρόπο αυτό προωθείται η άντληση κεφαλαίων από τον ιδιωτικό τομέα για την κατασκευή πολυτελών τουριστικών μονάδων με απλούστευση των διαδικασιών αδειοδότησης, προκειμένου να προχωρήσει ταχύτατα η αξιοποίηση της επένδυσης. Με το ίδιο νομοσχέδιο τακτοποιούνται αυθαίρετες δομήσεις σε τουριστικές εγκαταστάσεις που είχαν συντελεστή δόμησης άνω του 0,2, εφόσον είχαν υπαχθεί στις ειδικές ρυθμίσεις περί τακτοποίησης αυθαιρέτων (4014/11 και 4178/13) παρότι τα αυθαίρετα κτίσματα δεν μπορούν ν αποτελέσουν αντικείμενο μακροχρόνιας μίσθωσης ή πώλησης.
Οι κοινωνικές αντιδράσεις που προκλήθηκαν για το νομοσχέδιο του υπ. Οικονομικών για τον αιγιαλό, που αντιμετώπιζε τις ακτές μας ως πόρο αποκλειστικά για επιχειρηματική εκμετάλλευση, οδήγησε σε αναδίπλωση την κυβέρνηση, η οποία θα επιχειρήσει την επανεισαγωγή του, μετά από κάποιες τροποποιήσεις, για ψήφιση στη βουλή ενδεχομένως μέσα στον Ιούλιο. Στις τροποποιήσεις φαίνεται να εμπεριέχονται η αφαίρεση της δυνατότητας επιχωματώσεων, η αδειοδότηση και όχι η νομιμοποίηση των αυθαίρετων κτισμάτων επί του αιγιαλού, καθώς και περιορισμοί στην έκταση των παραχωρήσεων προς εκμετάλλευση.
Στην υπαναχώρηση αυτή συνέβαλαν τόσο η σθεναρή στάση του κου Μενουδάκου, πρόεδρου της Ελληνικής Εταιρείας Δικαίου Πολεοδομίας και Χωροταξίας και τέως πρόεδρου του Συμβουλίου της Επικρατείας, όσο και η δράση του πανελλήνιου δικτύου «Ακτές Ώρα Μηδέν», στο οποίο συμμετέχουν πάνω από εκατόν τριάντα φορείς και 147.000 πολίτες που έχουν ήδη υπογράψει σχετικό κείμενο, με το οποίο εκφράζουν την αντίθεσή τους στα σχέδια αυτά. Μία από τις προγραμματιζόμενες ενέργειες του δικτύου είναι ο υπερμαραθώνιος «240 χλμ για τον αιγιαλό», στις 8 Ιουλίου, που αποτελεί πρωτοβουλία του μαραθωνοδρόμου Άγη Εμμανουήλ, με αφετηρία τις Κεχριές (κοντά στα Ίσθμια) και διέλευση από Ελευσίνα, Ελληνικό, Ανάβυσσο, Λαύριο, Λούτσα, με κατάληξη, στις 12 Ιουλίου, στον Σχοινιά.
Παρ’ όλα αυτά, παραμένει η γενική φιλοσοφία του νομοσχεδίου, όπου οι θάλασσες και οι ακτές μας παύουν να αποτελούν δημόσιο αγαθό. Παράγωγα αυτής της προσέγγισης είναι η υπέρβαση κάθε ορίου που αφορά σε παραλίμνιες περιοχές, υγροτόπους, ευπαθή οικοσυστήματα, ενάλιες και παράκτιες αρχαιότητες. Είναι ενδεικτικό ότι ουδεμία αναφορά γίνεται στην ολοκληρωμένη διαχείριση των παράκτιων ζωνών που προβλέπεται στο Πρωτόκολλο της Βαρκελώνης, αν και αποτελεί σύσταση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου προς τη χώρα μας. Υποβρύχιες αρχαιότητες, όπως στην Ελαφόνησο Λακωνίας και στην Αργολίδα, βυθισμένα λιμάνια, όπως στη Λέσβο, στη Θάσο, στην Αίγινα και αλλού, μετατρέπονται σε ιδιωτική περιουσία, αφού η παράκτια ζώνη και τα λιμάνια περνούν στο ΤΑΙΠΕΔ και από εκεί σε επιχειρηματίες. Χερσαίοι αρχαιολογικοί τόποι σε παραλίες, όπως ο ναός του Απόλλωνα στο Καβούρι Αττικής, ή η αρχαία πόλη της Ιτάνου στο Λασίθι της Κρήτης, μέρη ιδιαίτερης ιστορικής σημασίας για τον Ελληνισμό, όπως ο κόλπος του Ναυαρίνου, ή νησιά που έχουν χαρακτηριστεί προστατευόμενες αρχαιολογικές περιοχές, όπως το Γαϊδουρονήσι στην Κρήτη και η Αλιμνιά στα Δωδεκάνησα, κινδυνεύουν να γίνουν απροσπέλαστα για τους πολίτες!
Από την αρχή της οικονομικής κρίσης μέχρι σήμερα, περισσότεροι από σαράντα νόμοι έχουν τροποποιήσει άρθρα της περιβαλλοντικής και πολεοδομικής νομοθεσίας, στην κατεύθυνση της άρσης των περιορισμών και της διευκόλυνσης της επιχειρηματικής δραστηριότητας. Φοβούμαι πως, ενώ κάποια στιγμή τα μνημόνια θ’ αποτελέσουν παρελθόν, οι κοινωνικές, φυσικές και χωρικές επιπτώσεις τους θα παραμείνουν μια τεράστια πληγή στον εθνικό μας κορμό, με ολέθριες συνέπειες.
Η έλευση της τρόικας –κατά πάσα πιθανότητα στις 8 Ιουλίου– θέτει ως αναγκαιότητα για την εκταμίευση της δόσης του ενός δισ. του Ιουνίου, την ψήφιση βασικών νομοσχεδίων, με τα σημαντικότερα εξ αυτών το νέο θεσμικό πλαίσιο για τον πολεοδομικό και χωροταξικό σχεδιασμό της χώρας και η μείωση του ποσοστού κέρδους των φαρμακοποιών. Έπονται τα έξι επόμενα προαπαιτούμενα για τη δόση του ενός δισ. του Ιουλίου –η οποία φαίνεται να εκταμιεύεται τον Σεπτέμβριο– με σημαντικότερα την ιδιωτικοποίηση της μικρής ΔΕΗ και το νέο ασφαλιστικό, για τις ρυθμίσεις των ελλειμμάτων των ασφαλιστικών ταμείων και των επικουρικών.
Το νέο νομοσχέδιο του ΥΠΕΚΑ για τη «Χωροταξική και Πολεοδομική Μεταρρύθμιση – Βιώσιμη Ανάπτυξη» εισήχθη στην αρμόδια επιτροπή της βουλής προς συζήτηση την Τρίτη, 24/6, για να ψηφιστεί την επομένη!!! Η βασική φιλοσοφία αυτού του νομοσχεδίου είναι η πλήρης άρση των δεσμεύσεων, προς εξυπηρέτηση των επενδυτικών και επιχειρηματικών συμφερόντων. Η ουσιαστική κατάργηση του Εθνικού Χωροταξικού Σχεδιασμού (αρθ. 4) γίνεται με στόχο την εισαγωγή ενός αναπτυξιακού μοντέλου ανορθολογικής, ευκαιριακής και απρογραμμάτιστης ανάπτυξης, με μοναδικό σκοπό την ασύδοτη κερδοσκοπία.
Τα Στρατηγικά Χωροταξικά Πλαίσια, που αντικαθιστούν τα Ειδικά Πλαίσια Χωροταξικού Σχεδιασμού (αρθ 5) και τροποποιούνται με ΚΥΑ, προωθούν μονοδιάστατα τομείς εθνικής εμβέλειας στη βάση του συγκριτικού πλεονεκτήματος, όπως ο τουρισμός, και ανατρέπουν κάθε έννοια ολοκληρωμένης και ενδογενούς ανάπτυξης. Το νέο νομοσχέδιο αντιμετωπίζει τους φυσικούς πόρους και τη δημόσια περιουσία ως μέσα συναλλαγής με τους επενδυτές και όχι ως εθνικό πλούτο, που αποτελεί το πολιτιστικό και φυσικό κεφάλαιο της χώρας. Για τον λόγο αυτό υποβιβάζει –επί της ουσίας αχρηστεύει– τις ούτως ή άλλως ανεπαρκείς μελέτες περιβαλλοντικών επιπτώσεων, αίροντας κάθε δεσμευτικό ρόλο όπως π.χ. την προστασία του περιβάλλοντος, προς όφελος του επιχειρηματία –επενδυτή.
Αντιμετωπίζει τις νησιωτικές και ορεινές περιοχές ως «προβληματικές ζώνες» και, από περιοχές ειδικού ενδιαφέροντος και πλούτου (ιστορικού, πολιτιστικού, φυσικού), που σχετίζονται με τη διασφάλιση της εθνικής μας κυριαρχίας, υποβιβάζονται σε «προβληματικές επιχειρήσεις» που αναζητούν αγοραστή.
Αποτρέπει ακόμα και τη στοιχειώδη κοινωνική διαβούλευση για τα Χωροταξικά Σχέδια Τοπικού Χαρακτήρα (παλαιά ΓΠΣ & ΣΧΟΟΑΠ), για τα οποία γνώμη μπορεί να εκφράσει μόνο η επιτροπή του Εθνικού Συμβουλίου Χωροταξίας (αρθ. 3). Κάθε δε επίπεδο σχεδιασμού που εισάγεται με το παρόν νομοσχέδιο μπορεί να ανατραπεί με μια απλή υπουργική απόφαση, όπως για παράδειγμα τα Ειδικά Χωρικά Σχέδια που δημιουργούνται για την εξυπηρέτηση των επενδυτών (αρθ. 9) και μπορούν να καταργούν τα Τοπικά Χωροταξικά.
Μετατρέποντας τη χώρα σε ένα αδιαφοροποίητο τουριστικό θέρετρο, μεταβάλλει ακόμα και τους όρους περιοχών αμιγούς κατοικίας, – τις οποίες χαρακτηρίζει περιοχές Κ1. Εντός αυτών δύνανται να επιτραπούν νέες χρήσεις όπως, μεταξύ άλλων, ξενοδοχεία που μπορούν να διαθέτουν έως εκατό κλίνες, καφετέριες, εστιατόρια, μπαρ έως 400 τ.μ.
Στη βάση αυτών των ρυθμίσεων, κατατέθηκε την Παρασκευή, 27/6, στη διαρκή επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου της βουλής το νομοσχέδιο του υπ. Τουρισμού με θέμα, «Απλούστευση διαδικασιών λειτουργίας τουριστικών επιχειρήσεων και τουριστικών υποδομών, ειδικές μορφές τουρισμού και άλλες διατάξεις».
Το νέο νομοσχέδιο εισάγει ως νέο τουριστικό προϊόν το «σύνθετο τουριστικό κατάλυμα» που συμπεριλαμβάνει υποχρεωτικά ξενοδοχείο πέντε αστέρων με επιπλωμένες κατοικίες και ειδική τουριστική υποδομή (γκολφ, συνεδριακό κέντρο, μαρίνα, θαλασσοθεραπεία, μονάδα ιαματικού τουρισμού, κέντρα αναζωογόνησης κ.λπ.), τα οποία μπορούν να μισθωθούν μακροχρονίως ή να πωληθούν. Βασική «καινοτομία» εδώ είναι η δυνατότητα σύναψης σύμβασης προς αξιοποίηση τόσο των επιπλωμένων κατοικιών όσο και της υποδομής αμέσως μετά την έκδοση των αδειών δόμησης και όχι αφού ολοκληρωθεί η κατασκευή και χορηγηθεί το σχετικό σήμα, όπως ισχύει μέχρι σήμερα. Με τον τρόπο αυτό προωθείται η άντληση κεφαλαίων από τον ιδιωτικό τομέα για την κατασκευή πολυτελών τουριστικών μονάδων με απλούστευση των διαδικασιών αδειοδότησης, προκειμένου να προχωρήσει ταχύτατα η αξιοποίηση της επένδυσης. Με το ίδιο νομοσχέδιο τακτοποιούνται αυθαίρετες δομήσεις σε τουριστικές εγκαταστάσεις που είχαν συντελεστή δόμησης άνω του 0,2, εφόσον είχαν υπαχθεί στις ειδικές ρυθμίσεις περί τακτοποίησης αυθαιρέτων (4014/11 και 4178/13) παρότι τα αυθαίρετα κτίσματα δεν μπορούν ν αποτελέσουν αντικείμενο μακροχρόνιας μίσθωσης ή πώλησης.
Οι κοινωνικές αντιδράσεις που προκλήθηκαν για το νομοσχέδιο του υπ. Οικονομικών για τον αιγιαλό, που αντιμετώπιζε τις ακτές μας ως πόρο αποκλειστικά για επιχειρηματική εκμετάλλευση, οδήγησε σε αναδίπλωση την κυβέρνηση, η οποία θα επιχειρήσει την επανεισαγωγή του, μετά από κάποιες τροποποιήσεις, για ψήφιση στη βουλή ενδεχομένως μέσα στον Ιούλιο. Στις τροποποιήσεις φαίνεται να εμπεριέχονται η αφαίρεση της δυνατότητας επιχωματώσεων, η αδειοδότηση και όχι η νομιμοποίηση των αυθαίρετων κτισμάτων επί του αιγιαλού, καθώς και περιορισμοί στην έκταση των παραχωρήσεων προς εκμετάλλευση.
Στην υπαναχώρηση αυτή συνέβαλαν τόσο η σθεναρή στάση του κου Μενουδάκου, πρόεδρου της Ελληνικής Εταιρείας Δικαίου Πολεοδομίας και Χωροταξίας και τέως πρόεδρου του Συμβουλίου της Επικρατείας, όσο και η δράση του πανελλήνιου δικτύου «Ακτές Ώρα Μηδέν», στο οποίο συμμετέχουν πάνω από εκατόν τριάντα φορείς και 147.000 πολίτες που έχουν ήδη υπογράψει σχετικό κείμενο, με το οποίο εκφράζουν την αντίθεσή τους στα σχέδια αυτά. Μία από τις προγραμματιζόμενες ενέργειες του δικτύου είναι ο υπερμαραθώνιος «240 χλμ για τον αιγιαλό», στις 8 Ιουλίου, που αποτελεί πρωτοβουλία του μαραθωνοδρόμου Άγη Εμμανουήλ, με αφετηρία τις Κεχριές (κοντά στα Ίσθμια) και διέλευση από Ελευσίνα, Ελληνικό, Ανάβυσσο, Λαύριο, Λούτσα, με κατάληξη, στις 12 Ιουλίου, στον Σχοινιά.
Παρ’ όλα αυτά, παραμένει η γενική φιλοσοφία του νομοσχεδίου, όπου οι θάλασσες και οι ακτές μας παύουν να αποτελούν δημόσιο αγαθό. Παράγωγα αυτής της προσέγγισης είναι η υπέρβαση κάθε ορίου που αφορά σε παραλίμνιες περιοχές, υγροτόπους, ευπαθή οικοσυστήματα, ενάλιες και παράκτιες αρχαιότητες. Είναι ενδεικτικό ότι ουδεμία αναφορά γίνεται στην ολοκληρωμένη διαχείριση των παράκτιων ζωνών που προβλέπεται στο Πρωτόκολλο της Βαρκελώνης, αν και αποτελεί σύσταση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου προς τη χώρα μας. Υποβρύχιες αρχαιότητες, όπως στην Ελαφόνησο Λακωνίας και στην Αργολίδα, βυθισμένα λιμάνια, όπως στη Λέσβο, στη Θάσο, στην Αίγινα και αλλού, μετατρέπονται σε ιδιωτική περιουσία, αφού η παράκτια ζώνη και τα λιμάνια περνούν στο ΤΑΙΠΕΔ και από εκεί σε επιχειρηματίες. Χερσαίοι αρχαιολογικοί τόποι σε παραλίες, όπως ο ναός του Απόλλωνα στο Καβούρι Αττικής, ή η αρχαία πόλη της Ιτάνου στο Λασίθι της Κρήτης, μέρη ιδιαίτερης ιστορικής σημασίας για τον Ελληνισμό, όπως ο κόλπος του Ναυαρίνου, ή νησιά που έχουν χαρακτηριστεί προστατευόμενες αρχαιολογικές περιοχές, όπως το Γαϊδουρονήσι στην Κρήτη και η Αλιμνιά στα Δωδεκάνησα, κινδυνεύουν να γίνουν απροσπέλαστα για τους πολίτες!
Από την αρχή της οικονομικής κρίσης μέχρι σήμερα, περισσότεροι από σαράντα νόμοι έχουν τροποποιήσει άρθρα της περιβαλλοντικής και πολεοδομικής νομοθεσίας, στην κατεύθυνση της άρσης των περιορισμών και της διευκόλυνσης της επιχειρηματικής δραστηριότητας. Φοβούμαι πως, ενώ κάποια στιγμή τα μνημόνια θ’ αποτελέσουν παρελθόν, οι κοινωνικές, φυσικές και χωρικές επιπτώσεις τους θα παραμείνουν μια τεράστια πληγή στον εθνικό μας κορμό, με ολέθριες συνέπειες.
Σάββατο 12 Ιουλίου 2014
«ΥΣΤΑΤΗ ΕΚΚΛΗΣΗ»
Το κάτωθι
κείμενο υπογράφεται από αρκετούς διανοούμενους, πολιτικούς που προέρχονται από
την αριστερά, από το Ποντέμος, από τους οικολόγους, ηγέτες των κοινωνικών
κινημάτων της Ισπανίας. Το αναδημοσιεύουμε από την ιστοσελίδα tvxs.gr
ΜΑΝΙΦΕΣΤΟ
«ΥΣΤΑΤΗ
ΕΚΚΛΗΣΗ»
Αυτή είναι
παραπάνω από μια οικονομική και καθεστωτική κρίση: είναι μια κρίση πολιτισμού
Οι Ευρωπαίοι
πολίτες, στη μεγάλη τους πλειονότητα, πιστεύουν ότι η σημερινή καταναλωτική
κοινωνία μπορεί «να βελτιωθεί» (και πρέπει να το κάνει) στο μέλλον. Ταυτόχρονα,
σημαντικό μέρος των κατοίκων του πλανήτη ελπίζουν ότι θα προσεγγίσουν τα δικά
μας επίπεδα υλικής ευημερίας. Ωστόσο, το επίπεδο παραγωγής και κατανάλωσης
επιτεύχθηκε μέσα από τη κατασπατάληση των φυσικών και ενεργειακών πόρων, και τη
διάρρηξη των οικολογικών ισορροπιών της Γης.Τίποτα από όλα αυτά δεν είναι κάτι νέο. Οι πιο διορατικοί ερευνητές και οι επιστήμονες εκπέμπουν στοιχειοθετημένα σήματα κινδύνου από τις αρχές της δεκαετίας του 1970 του εικοστού αιώνα: αν συνεχιστούν οι παρούσες αναπτυξιακές τάσεις (στην οικονομία, στη δημογραφία, στην εκμετάλλευση των φυσικών πόρων, στη παραγωγή ρύπων και στην αύξηση των ανισοτήτων) το πιο πιθανό αποτέλεσμα για τον εικοστό πρώτο αιώνα είναι η πολιτισμική κατάρρευση.
Σήμερα πληθαίνουν οι ειδήσεις που δείχνουν ότι ο δρόμος της ανάπτυξης οδηγεί ήδη σε μια γενοκτονία σε αργή κίνηση. Η μείωση της διαθέσιμης φτηνής ενέργειας, τα καταστροφικά σενάρια κλιματικής αλλαγής και οι γεωπολιτικές εντάσεις για τους φυσικούς πόρους δείχνουν ότι οι τάσεις προόδου του παρελθόντος γίνονται κομμάτια.
Μπροστά σε αυτή τη πρόκληση δεν αρκούν οι διακοσμητικοί εξορκισμοί της αειφόρου ανάπτυξης, ούτε το απλό στοίχημα των οικολογικών τεχνολογιών, ούτε η υποτιθέμενη «πράσινη οικονομία» που καλύπτει την γενικευμένη εμπορευματοποίηση των φυσικών αγαθών και των οικοσυστημικών υπηρεσιών. Οι τεχνολογικές λύσεις, τόσο στην περιβαλλοντική κρίση όσο και στην ενεργειακή παρακμή, είναι ανεπαρκείς. Και επιπλέον, η οικολογική κρίση δεν είναι ένα επιμέρους ζήτημα αλλά είναι καθοριστικής σημασίας για όλες τις πτυχές της κοινωνίας: διατροφή, μεταφορές, βιομηχανία, δόμηση, πολεμικές συγκρούσεις… Πρόκειται, σε τελική ανάλυση, για τη βάση ης οικονομίας μας και της ζωής μας.
Έχουμε παγιδευτεί μέσα στην ύπουλη δυναμική ενός πολιτισμού που δεν λειτουργεί αν δεν αναπτύσσεται, και που όταν αναπτύσσεται καταστρέφει τις φυσικές βάσεις που τον κάνουν να υπάρχει. Η τεχνολατρική και αγορολατρική κουλτούρα μας ξεχνάει ότι από καταγωγής μας, εξαρτιόμαστε από τα οικοσυστήματα και είμαστε αλληλοεξαρτημένοι.
Ο πλανήτης δεν μπορεί να στηρίξει την παραγωγιστική και καταναλωτική κοινωνία. Έχουμε ανάγκη να δημιουργήσουμε ένα νέο πολιτισμό ικανό να εξασφαλίσει μια αξιοπρεπή ζωή σε ένα τεράστιο ανθρώπινο πληθυσμό (σήμερα, σε περισσότερους από 7.200 εκατομμύρια ανθρώπους), που συνεχίζει να αυξάνεται και κατοικεί σε ένα κόσμο με φθίνοντες πόρους. Να γιατί θα είναι απαραίτητο να γίνουν ριζικές αλλαγές στο τρόπο ζωής, στις μορφές της παραγωγής, στο σχεδιασμό των πόλεων και στη χωροταξική οργάνωση: και πάνω από όλα, στις αξίες που διέπουν όλα τα παραπάνω. Χρειαζόμαστε μια κοινωνία που θα έχει για στόχο να επαναφέρει την ισορροπία με τη βιόσφαιρα, και που χρησιμοποιεί την έρευνα, την τεχνολογία, τον πολιτισμό, την οικονομία και την πολιτική για να προχωρήσει προς αυτή τη κατεύθυνση. Για να το πετύχουμε, μας χρειάζεται να κατορθώσουμε να ξεδιπλώσουμε όλη τη πολιτική φαντασία, την ηθική γενναιοδωρία και την τεχνική δημιουργικότητά μας.
Όμως αυτός ο Μεγάλος Μετασχηματισμός αντιμετωπίζει δυο τιτάνια εμπόδια: την αδράνεια του καπιταλιστικού τρόπου ζωής και τα συμφέροντα των προνομιούχων ομάδων. Για να αποφύγουμε το χάος και τη βαρβαρότητα προς τις οποίες σήμερα κατευθυνόμαστε, έχουμε ανάγκη από μια βαθειά πολιτική ρήξη με την παρούσα ηγεμονία, και από μια οικονομία που έχει ως σκοπό την ικανοποίηση των κοινωνικών αναγκών μέσα στα όρια που επιβάλει η βιόσφαιρα, και όχι η αύξηση του ιδιωτικού κέρδους.
Ευτυχώς, όλο και πιο πολλοί άνθρωποι αντιδρούν στις απόπειρες των ελίτ να τους κάνουν να πληρώσουν τα σπασμένα. Σήμερα, στο Ισπανικό Κράτος, η αφύπνιση της αξιοπρέπειας και της δημοκρατίας που προκάλεσε το κίνημα 15Μ (των Αγανακτισμένων) από την Άνοιξη του 2011, κυοφορεί μια συντακτική διαδικασία που γεννάει δυνατότητες για άλλες μορφές κοινωνικής οργάνωσης.
Ωστόσο, είναι αποφασιστικής σημασίας να συνειδητοποιήσουν τα εναλλακτικά σχέδια τις συνέπειες που έχουν τα όρια της ανάπτυξης και να επεξεργαστούν πολύ πιο τολμηρές εναλλακτικές προτάσεις. Η καθεστωτική και η οικονομική κρίση θα μπορέσουν να ξεπεραστούν μόνο αν ξεπεραστεί ταυτόχρονα και η οικολογική κρίση. Με αυτή την έννοια, δεν αρκούν οι πολιτικές που γυρνάνε πίσω στις συνταγές του κεϋνσιανού καπιταλισμού. Αυτές οι πολιτικές μας οδήγησαν, στις δεκαετίες που ακολούθησαν το δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο, σε ένα επεκτατικό κύκλο που μας έφερε στο κατώφλι των ορίων του πλανήτη. Ένας νέος επεκτατικός κύκλος είναι ανέφικτος: δεν υπάρχουν η υλική βάση, ούτε ο οικολογικός χώρος και οι φυσικοί πόροι που θα μπορούσαν να τον στηρίξουν.
Ο εικοστός πρώτος αιώνας είναι ο πιο αποφασιστικός αιώνας της ιστορίας της ανθρωπότητας. Θα αποτελέσει μια μεγάλη δοκιμασία για όλους τους πολιτισμούς και τις κοινωνίες, καθώς και για το ανθρώπινο είδος στο σύνολό του. Μια δοκιμασία στην οποία θα κριθεί η συνέχιση της παρουσίας μας πάνω στη Γη και η δυνατότητα να αποκαλούμε «ανθρώπινη» τη ζωή που θα είμαστε ικανοί να οργανώσουμε στη συνέχεια. Είμαστε αντιμέτωποι με την πρόκληση ενός μετασχηματισμού διαστάσεων ανάλογων με εκείνους των μεγάλων ιστορικών γεγονότων όπως η νεολιθική επανάσταση ή η βιομηχανική επανάσταση.
Προσοχή: το παράθυρο της ευκαιρίας κλείνει. Είναι βέβαιο ότι υπάρχουν στο κόσμο πολλά κινήματα αντίστασης υπέρ της περιβαλλοντικής δικαιοσύνης (η οργάνωση Global Witnessκατέγραψε σχεδόν χίλιους περιβαλλοντολόγους που σκοτώθηκαν στα τελευταία δέκα χρόνια, ενώ αγωνίζονταν ενάντια σε εξορυκτικά και πετρελαϊκά σχέδια, ή υπερασπίζονταν τη γη και τα νερά τους). Όμως, τουλάχιστον έχουμε χρόνο για να οργανώσουμε μια πλατιά και σφαιρική συζήτηση για τα όρια της ανάπτυξης, και για να δημιουργήσουμε δημοκρατικά οικολογικές και ενεργειακές εναλλακτικές ικανές να είναι σοβαρές και βιώσιμες. Θα πρέπει να είμαστε ικανοί να συσπειρώσουμε μεγάλες πλειοψηφίες για μιαν αλλαγή οικονομικού, ενεργειακού, κοινωνικού και πολιτισμικού μοντέλου. Πέρα από το ότι πολεμάει τις αδικίες που οφείλονται στην άσκηση της εξουσίας και στη συσσώρευση του πλούτου, μιλάμε για ένα μοντέλο που αναγνωρίζει την πραγματικότητα, κάνει ειρήνη με τη φύση και κάνει δυνατή την ευζωία μέσα στα οικολογικά όρια της Γης.
Μετάφραση:
Γιώργος Μητραλιάς
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)



